دو قطبی ڈس آرڈر کی اے؟ موڈ دیاں قسطاں دی وضاحت کیتی گئی
اگر تسی "دو قطبی" دی اصطلاح نوں لاپرواہی نال سُنیا اے، تے تسی سوچ سکدے او کہ ایہدا اصل مطلب کی اے۔ اپنے سادہ ترین طور تے، دو قطبی ڈس آرڈر اک اجہی حالت اے جتھے کسے بندے دا موڈ، توانائی تے رویہ دو بہت مختلف حالتاں دے وچکار بدل جاندا اے: ڈپریشن تے انماد (یا ہائپومینیا نامی اک ہلکی شکل)۔
اک موڈ قسط کیویں محسوس ہوندی اے؟
اک ہفتے چ اپنے موڈ دے بارے چ سوچو۔ ایہ اُپر تے تھلے جاندا اے، لیکن عام طور تے اک حد دے اندر رہندا اے جتھے تسی کم کر سکدے او، سو سکدے او، کھا سکدے او، تے لوکاں نال تقریباً عام طور تے گل کر سکدے او۔ دو قطبی ڈس آرڈر چ اک موڈ واقعہ وکھرا اے۔ ایہ اک پائیدار تبدیلی اے جہڑی کئی دناں، ہفتیاں یا ایس توں وی زیادہ عرصے تک چلدی اے، تے ایہ تہانوں اوس عام حد توں باہر لے جاندی اے۔
ڈپریشن دا واقعہ اوہ گھٹ موڈ دی طرح محسوس ہوندا اے جہنوں تسی ڈپریشن توں جاندے او۔ تسی بغیر کسی واضح وجہ دے فلیٹ، نا امید، تھکے ہوئے یا ہنجوآں نال بھرے ہوئے محسوس کر سکدے او۔ بستر توں اٹھنا بے معنی محسوس ہو سکدا اے۔ تُسی اوہناں شیواں چ دلچسپی کھو سکدے او جہناں توں تسی لطف اندوز ہوندے سی، بوہت گھٹ یا بوہت زیادہ کھاندے او، تے تہانوں توجہ مرکوز کرنا اوکھا لگدا اے۔ بدترین حالت چ، تسی موت یا خودکشی دے بارے چ سوچ سکدے او۔ ایہ اوہدے نال بہوں ملدا جلدا اے جہنوں اسی ڈپریشن دیاں علامتاں: اپنے آپ چ اینوں کیویں پہچاننا اے چ شامل کردے آں۔
اک مینک واقعہ مخالف قطب اے۔ تہاڈا موڈ تیزی نال ودھ جاندا اے، کدی کدی اک پرجوش، خوشی دی حالت وچ۔ تسی توانائی، خیالات تے منصوبیاں نال بھرے ہوئے محسوس کردے او۔ تہانوں بہت گھٹ نیندر دی لوڑ ہو سکدی اے۔ تسی تیزی نال گل کردے او، تیزی نال اگے ودھدے او، تے اوہ منصوبے شروع کردے او جہناں نو تسی ختم نئیں کر سکدے۔ خطرہ ایہ اے کہ ایہ حالت تہاڈے فیصلے نو خراب کردی اے۔ تسی اوہ پیسہ خرچ کر سکدے او جہڑا تہاڈے کول نئیں اے، خطرناک طریقے نال ڈرائیو کر سکدے او، یا انج دیاں گلاں کہہ سکدے او جہڑیاں تعلقات نو نقصان پہنچاندیاں نیں۔ انماد صرف اک چنگا موڈ نئیں اے۔ ایہ خوفناک، تھکا دین آلا تے تباہ کن ہو سکدا اے۔
ہائپومینیا جنون دا اک ہلکا ورژن اے۔ تسی ہُن وی موڈ تے توانائی چ وادھا محسوس کردے او، لیکن تسی روزانہ کم کر سکدے او۔ مصیبت ایہ اے کہ ہائپومینیا اکثر چنگا لگدا اے، اس لیی تسی یا تہاڈے آلے دوالے دے لوک شاید محسوس نئیں کر سکدے کہ ایہ کسے نمونے دا حصہ اے جدوں تک کہ ایہ انماد وچ نہ آ جائے یا ڈپریشن وچ نئیں ڈگ جاندا۔
دو اہم قسماں
دو قطبی I چ پاگل پن دے واقعات شامل ہوندے نیں جہڑے گھٹ توں گھٹ اک ہفتے تک چلدے نیں، یا جے اوہ ہسپتال دی دیکھ بھال دی لوڑ دے لیی اینے شدید ہون۔ افسردگی دے واقعات عام طور تے وی ہوندے نیں، لیکن تشخیص لئی ایہناں دی لوڑ نئیں ہوندی۔ اگر تہانوں اک مینک واقعہ ہویا اے، تے تسی دو قطبی I دے معیار تے پورا اتردے او۔
بائیپولر II چ ہائپومینک واقعے تے گھٹ توں گھٹ اک ڈپریشن واقعہ شامل اے۔ تہانوں کدی وی پورا جنون نئیں ہوندا۔ دو قطبی II وچ ڈپریشن بار بار تے شدید ہو سکدا اے۔ کجھ لوک ہائپومینیا دے مقابلے چ ڈپریشن چ بہوں زیادہ ویلہ لنگھاندے ہن۔
سائکلوتھیمک ڈس آرڈر، یا سائکلوتھیمیا وی اے، جتھے تہاڈے کول گھٹ توں گھٹ دو سالاں چ ہلکے موڈ سوئنگ ہوندے نیں، جس چ ہائپومینک تے ڈپریشن دی علامات دے کئی ادوار ہوندے نیں جہڑے کسے واقعے دے مکمل معیار تے پورا نئیں اتردے۔
ایہدی کی وجہ اے؟
جینیات اک وڈا کردار ادا کردی اے۔ جے کسے نیڑے دے ٹبر دے رکن نوں دو قطبی ڈس آرڈر اے، تے تہاڈا اپنا خطرہ زیادہ اے۔ پر جین قسمت نئیں ہوندے۔ دباؤ آلے زندگی دے واقعات، نیندر دے نمونیاں چ وڈیاں تبدیلیاں، تے مادے دا استعمال اوہناں لوکاں چ واقعات نو متحرک کر سکدا اے جہڑے پہلے ای کمزور ہن۔ حیاتیات وچ ایہ گل شامل اے کہ تہاڈا دماغ کس طرح موڈ نو منظم کردا اے، خاص طور تے ڈوپامین تے سیروٹونین ورگے نیورو ٹرانسمیٹرز دا توازن۔ ایہ کوئی اجہی شے نئیں اے جہڑی تسی پیدا کیتی اے، تے ایہ کوئی کردار دی خامی نئیں اے۔
کی ویکھنا اے
جے تسی اپنے تجربے نو سمجھن دی کوشش کر رئے او، یا اپنے نیڑے دے کسے بندے دے بارے چ فکر مند او، تے ایتھے کجھ نمونے نیں جہڑے دو قطبی خرابی دی طرف اشارہ کر سکدے نیں۔
اک مینک یا ہائپومینک مرحلے وچ: - تسی اک ویلے چ کئی دناں لئی وائرڈ، بے چین، یا "دنیا دے سب توں اتے" محسوس کردے او۔ - تہانوں معمول توں بوہت گھٹ نیندر دی لوڑ اے پر تھکاوٹ محسوس نئیں کرو۔ - تہاڈے خیال دوڑدے نیں، تے تسی بہت تیزی نال گل کردے او۔ - تسی اک واری چ کئی منصوبے شروع کردے او۔ - تسی بے چینی نال پیسے خرچ کردے او یا اوہ خطرے لیندے او جہناں توں تسی عام طور تے پرہیز کردے او۔ - جدوں لوک تہاڈے نال نئیں چلدے تے تہانوں کھجھ یا پریشانی محسوس ہوندی اے۔
اک افسردہ مرحلے وچ: - تسی ہفتیاں تک فلیٹ، اداس یا خالی محسوس کردے او۔ - تسی بہت زیادہ یا بہت گھٹ سوندے او۔ - تسی کھان پین، دوستاں یا شوقاں چ دلچسپی کھو دیندے او۔ - تسی سادہ فیصلے کرن لئی جدوجہد کردے او۔ - تسی موت یا خودکشی دے بارے چ سوچدے او۔
جے ایہناں چوں کوئی وی واقف لگدا اے، تے ایہ کسے جی پی یا نفسیاتی ماہر نال گل کرنا قابل قدر اے۔ اوہ اندازہ لا سکدے نیں کہ کی تہاڈے موڈ شفٹ دو قطبی ڈس آرڈر دے نمونے دی پیروی کردے نیں یا کسی ہور چیز، تے ایس گل تے تبادلہ خیال کر سکدے نیں کہ کیہڑا علاج مدد کر سکدا اے۔ تسی پیشہ ور افراد دی ڈائریکٹری دے ذریعے وی ویکھ سکدے او تاکہ کوئی اجہا بندہ لبھ سکے جہڑا موڈ ڈس آرڈر چ مہارت رکھدا اے۔
ایہ روزمرہ دی زندگی وچ کیویں نظر آ سکدا اے
ٹورنٹو چ اک ٹیکسی ڈرائیور، تیہہ سال دا اک بندہ، اک ہائپومینک ہفتہ ہو سکدا اے جتھے اوہ ڈبل شفٹاں تے کم کردا اے، مسافراں نال نان سٹاپ گل کردا اے، تے محسوس کردا اے کہ اوہ اپنے بہترین مقام تے اے۔ فیر اک افسردہ واقعہ آندا اے، تے اوہ بستر توں نئیں اٹھ سکدا۔ اوہ اپنی ٹیکسی رینٹل فیس کھو دیندا اے، پچھے رہ جاندا اے، تے شرمندہ محسوس کردا اے۔ اوہدا ٹبر ایہ نمونہ ویکھدا اے پر اوہنوں نئیں پتہ کے اوہنوں کیہ آکھیا جائے۔
اک پڑھیار، ڈھاکہ دے اک کسان دی دھی، اپنے ٹبر توں اپنے اچے نیویں ویلے لُکا سکدی اے۔ جدوں اوہ اچی ہوندی اے، تے اوہ ساری رات پڑھائی کردی رہندی اے تے شاندار محسوس کردی اے۔ جدوں اوہ گھٹ ہوندی اے، تے اوہ کلاس چ نئیں جا سکدی۔ اوہدے ماں پیو سمجھدے نیں کہ اوہ سست یا ناشکری اے۔ اوہ نئیں جانندی کہ موڈ دیاں قسطاں دا کوئی ناں ہوندا اے، تے ایہ علاج موجود اے۔
کجھ رہتلاں وچ، اچے تے نیویں دی مختلف تشریح کیتی جاندی اے۔ اک مینک واقعہ روحانی قبضے یا ذہانت دی علامت دے طور تے ویکھیا جا سکدا اے۔ اک افسردہ واقعہ نو اک اخلاقی ناکامی دے طور تے ویکھیا جا سکدا اے۔ جے تسی اک اجہے کمیونٹی توں آئے او جتھے ذہنی صحت تے کھل کے گل نئیں کیتی جاندی، تے درست معلومات لبھنا اوکھا ہو سکدا اے۔ نیشنل انسٹی ٹیوٹ آف مینٹل ہیلتھ (یو ایس) تے این ایچ ایس مینٹل ہیلتھ (یوکے) دوناں دے کول واضح، سادہ زبان دے وسائل نیں جہڑے تہانوں ایہ سمجھن چ مدد کر سکدے نیں کہ کی ہو رہیا اے تے کی کرنا اے۔
علاج کی لگدا اے
علاج چ عام طور تے دوائیاں تے گل بات کرن آلی تھراپی دا اک مجموعہ شامل ہوندا اے۔ اک نفسیاتی ماہر دوائیاں دے اختیارات دے ذریعے گل کر سکدا اے، جس چ عام طور تے موڈ اسٹیبلائزر شامل ہوندے نے۔ تھراپی تہانوں کسے واقعے دی ابتدائی علامات نو پہچان، تناؤ نو منظم کرن تے تہاڈے استحکام دی حفاظت کرن آلے معمولات بنان چ مدد کردی اے۔ اک طریقہ جہڑا مدد کر سکدا اے اوہ سی بی ٹی اے، جس دے بارے چ تسی تشویش لئی سی بی ٹی: ایہ کی اے تے ایہ کیویں کم کردا اے چ پڑھ سکدے او۔ کجھ لوک ہم مرتبہ معاون گروپاں توں وی فائدہ اٹھاندے نیں، جتھے اوہ دوجیاں دے نال حکمت عملی دا اشتراک کردے نیں جنہاں دی حالت وی ایہو جئی اے۔
طرز زندگی وی اہمیت رکھدی اے۔ باقاعدگی نال نیندر، مسلسل کھان پین دے ویلے، تے شراب تے تفریحی منشیات توں پرہیز کرنا موڈ نوں مستحکم رکھن چ مدد کردا اے۔ ایہہ کامل ہون دے بارے چ نئیں اے۔ ایہ جانن دے بارے چ اے کہ نکے نکے رکاوٹاں تہانوں اک قسط چ ٹپ کر سکدیاں نیں، تے ایس دے آسے پاسے منصوبہ بندی کرنا۔
جے تسی کسے ہور دی مدد کر رئے او، تے اصول ڈپریشن دے اصولاں دے نال ملدے جلدے نیں، لیکن تہانوں اچائیاں تے وی نظر رکھن دی لوڑ اے۔ ڈپریشن دے نال کسے دی مدد کرن دا طریقہ گھٹ سرے دا احاطہ کردا اے۔ اعلیٰ درجے دے لی، تہانوں آہستہ آہستہ حداں مقرر کرن دی لوڑ ہو سکدی اے، انہاں نو ڈاکٹر کول جان دی حوصلہ افزائی کرن، تے انہاں نو بے چین فیصلیاں توں محفوظ رکھن دی لوڑ ہو سکدی اے۔
پیشہ ورانہ مدد کدوں لینی اے
جے تہاڈے موڈ دے واقعات کم تے، رشتیاں وچ، یا تہاڈی صحت دے نال مسائل پیدا کر رئے نیں، تے ایہ مدد لین دا ویلہ اے۔ جے تہاڈے کول اپنے آپ نو یا دوجیاں نو نقصان اپڑان دے خیالات نیں، تے ایہ ضروری اے۔ اک جی پی اک چنگا پہلا قدم اے۔ اوہ تہانوں اک نفسیاتی ماہر کول گھل سکدے نیں۔ Therapy O'Clock آزاد پیشہ ور افراد دی وی فہرست بناندا اے جہڑے موڈ ڈس آرڈر وچ مہارت رکھدے نیں، تہاڈے جی پی، مقامی کمیونٹی سروسز، تے ایمان دی بنیاد تے مدد دے نال جے ایہ تہاڈے مطابق اے۔
جنی چھیتی تہانوں مدد ملے گی، اونا ای زیادہ تسی پیٹرن نو منظم کرنا سکھ سکدے او اس توں پہلاں کہ ایہ تہاڈی زندگی تے قبضہ کرے۔
لوک ایہہ سوال پچھدے نیں
کی دو قطبی ڈس آرڈر موڈی ہون دے برابر اے؟
نئیں۔ ہر کسی دے موڈ وچ تبدیلی آندی اے، لیکن دو قطبی ڈس آرڈر وچ اوہ واقعات شامل ہوندے نیں جہڑے کئی دن یا ہفتیاں تک چلدے نیں تے عام موڈی توں کدرے زیادہ شدید ہوندے نیں۔ تبدیلی روزمرہ دے واقعات دا رد عمل نئیں اے۔ ایہ اودوں وی ہوندا اے جدوں زندگی مستحکم ہوندی اے۔
کی بچیاں نو دو قطبی ڈس آرڈر ہو سکدا اے؟
ہاں، اگرچہ ایہ گھٹ عام اے تے تشخیص کرنا اوکھا اے۔ بچیاں دے موڈ چ تبدیلیاں گھٹ یا تیز ہو سکدیاں نیں۔ جے تسی کسے بچے دے بارے چ فکر مند او، تے اک بچے تے نوجواناں دے نفسیاتی ماہر نوں ویکھن لئی صحیح بندہ اے۔
کی دو قطبی ڈس آرڈر آلے لوک بہت تیزی نال موڈ بدلدے نیں، جویں فلماں چ ہوندا اے؟
عام طور تے نئیں۔ ریپڈ سائیکلنگ دا مطلب اے کہ اک سال چ چار یا ایس توں ودھ قسطاں ہون، لیکن ہر قسط فیر وی کئی دن یا ہفتیاں تک چلدی اے۔ فلماں وچ جو منٹ بہ منٹ موڈ سوئنگ ویکھدے او اوہ عام نئیں ہوندے۔
کی تہانوں دو قطبی ڈس آرڈر تے بے چینی دوویں ہو سکدیاں نیں؟
آہو۔ دو قطبی ڈس آرڈر آلے بہت سارے لوکاں نو بے چینی دی ڈس آرڈر وی ہوندی اے۔ ایہ دو حالات اک دوجے نو ہور خراب کر سکدے نے۔ علاج لئی اکثر دوناں نوں حل کرن دی لوڑ ہوندی اے۔
کی دو قطبی ڈس آرڈر جینیاتی اے؟
سختی نال۔ جے کسے ماں پیو یا بھین بھرا کول اے، تے تہاڈا خطرہ زیادہ اے۔ پر جین پوری کہانی نئیں ہن۔ زندگی دا تناؤ، نیندر وچ رکاوٹ، تے مادے دا استعمال کسی کمزور شخص وچ واقعات نو متحرک کر سکدا اے۔
کی تسی کم کر سکدے او تے تہاڈے کول دو قطبی ڈس آرڈر آلا ٹبر اے؟
آہو۔ بہت سارے لوک علاج، چنگے معمولات تے مدد دے نال چنگا انتظام کردے ہن۔ کلید ابتدائی انتباہی علامات نو پہچاننا تے اک اجہے منصوبے تے قائم رہنا سکھنا اے جہڑا تہانوں مستحکم رکھدا اے۔
دو قطبی I تے دو قطبی II چ کی فرق اے؟
بائی پولر I چ مکمل پاگل پن دے واقعات شامل ہوندے نیں جہڑے تہانوں ہسپتال چ پہنچان لئی کافی شدید ہو سکدے نیں۔ بائیپولر II چ ہائپومینیا (اک ہلکا ہائی) تے گھٹ توں گھٹ اک ڈپریشن واقعہ شامل اے۔ دو قطبی II چ ڈپریشن بہوں معذور کر سکدا اے۔
کی دو قطبی خرابی لئی دوائیاں ہمیشہ لئی لینیاں پیندیاں نیں؟
بہت سارے لوک اقساط نو روکن دے لیی موڈ اسٹیبلائزر نو لمے عرصے تک لیندے ہن۔ کجھ لوک اپنے ڈاکٹر دی رہنمائی نال ہٹ جاندے نیں جے اوہناں دا نمونہ بدل جاندا اے۔ نفسیاتی ماہر نال گل کیتے بغیر کدی وی دوائیاں بند نہ کرو۔
کی دو قطبی ڈس آرڈر آلے بندے دا اک عام رشتہ ہو سکدا اے؟
آہو۔ کھلی گل بات، حالت دے بارے چ ایمانداری، تے اک اجہا ساتھی جہڑا پیٹرن نو سمجھدا اے، تعلقات نو کم کر سکدا اے۔ جوڑے دی تھراپی دوناں لوکاں نو ایہ جانن چ مدد کر سکدی اے کہ واقعات نو کس طرح سنبھالیا جائے۔
جنونی واقعے نو کی متحرک کردا اے؟
عام محرکات چ نیند دا وڈا نقصان، تناؤ، زندگی چ وڈی تبدیلی (مثبت یا منفی)، دوائیاں بند کرنا، تے محرک یا شراب دا استعمال شامل اے۔ نیندر دا باقاعدہ شیڈول رکھنا سب توں زیادہ حفاظتی کماں چوں اک اے جہڑا تسی کر سکدے او۔
کوئی علاج اے؟
ایہدا کوئی علاج نئیں، پر علاج بہوں موثر اے۔ زیادہ تر لوک جہڑے علاج دے نال رہندے نیں، اوہناں نوں واقعات دی شدت تے تعدد وچ وڈی کمی نظر آندی اے۔ مقصد استحکام اے، مستقل اُچائی نئیں۔
میں کیویں جان سکنا واں کہ میں کوئی پاگل پن دا واقعہ کر رہیا واں یا میں صرف بہت خوش محسوس کر رہیا واں؟
انماد تہاڈی زندگی نو خراب کردا اے۔ جے تہاڈی خوشی خطرناک خرچیاں، نیندر گواچن، تناؤ آلے تعلقات، یا رکن تے سوچن دی نااہلی دی طرف لے جاندی اے، تے ایہ ممکنہ طور تے جنون اے۔ اک خوشگوار موڈ جہڑا تہاڈی زندگی دے مطابق ہووے تے کوئی مسئلہ پیدا نہ کرے، اوہ کوئی قسط نئیں اے۔