سندھی وچ تھراپی: اک تھراپسٹ لبھنا جہڑا تہاڈی زبان بولندا اے
جے تسی سندھی بولدے ہوئے وڈے ہوئے او، تے کجھ احساس صرف اوس زبان چ ای ٹھیک طریقے نال اتردے نیں۔ ایہہ صفحہ اک تھراپسٹ لبھن دے بارے چ اے جہڑا سندھی بولدا اے، کی توقع کیتی جا سکدی اے، تے ایہ کیویں مدد کر سکدا اے۔
سندھی وچ تھراپی نال کیوں فرق پے سکدا اے
جدوں تسی کسی اوکھی زبان دے بارے چ گل کردے او جہڑی تہاڈی پہلی زبان نئیں اے، تے تسی اکثر ترجمہ کردے او۔ تسی صحیح لفظ لبھدے او، تے ہر وار جدوں تسی ایہنوں دوبارہ بیان کردے او تے احساس تھوڑا پتلا ہو جاندا اے۔ جدوں تک تسی تھراپسٹ تک پہنچدے او، جو کجھ تسی بیان کر رئے او اوہ بالکل انج نئیں لگے گا جو ہویا سی۔
سندھی وچ احساسات دے لئی الفاظ موجود نيں جو انگریزی وچ نئيں نيں۔ لفظ *اُدھرا* (اُڌِيرا) دا مطلب اک چپ، بے چین فکر ہو سکدا اے جہڑی سارا دن تہاڈے سینے چ رہندی اے، بالکل گھبراہٹ نئیں، بالکل اداسی نئیں، صرف اک گھٹ گنگناہٹ جہڑی نئیں رکے گی۔ اک تھراپسٹ جہڑا اس لفظ نو جانندا اے "میں پریشان محسوس کردا ہاں" توں کجھ وکھرا سندا اے۔ اوہ جاندے نیں کہ تہاڈا مطلب مخصوص قسم دی بھاری پن اے جہڑی اودوں آندی اے جدوں تسی اپنے ٹبر توں دور ہوندے او یا جدوں تسی ایہ نئیں کہہ سکدے کہ کی غلط اے کیونکہ کجھ وی کافی غلط نئیں اے۔
ایتھے *گھم* (غم) وی اے، جہڑا صرف غم نئیں اے بلکہ اک غم اے جہڑا تہاڈے نال رہندا اے، جہنوں تسی کم کردے تے کھاندے تے مسکراندے ہوئے وی چُکدے او۔ تے *شرم* (شرم) صرف شرم نئیں اے؛ ایہہ اوہ احساس اے جدوں تسی ویکھے جاندے او جدوں تسی نئیں ہونا چاہندے، گرم چہرہ جدوں کوئی نجی گل لیاؤندا اے۔ ایہ لفظ ایس لئی اہمیت رکھدے نیں کیونکہ اوہ اپنے انگریزی دے برابر دے مقابلے چ جسم دے نیڑے ہوندے نیں۔
ٹبر تے ایمان واسطے الفاظ
سندھی وچ خاندان دے بارے وچ گل کرن دا اک پرتاں والا طریقہ اے۔ تسی *بابا* یا *امما*، یا *ابا* یا *اممی* کہہ سکدے او، ایہ ایس گل تے منحصر اے کہ تہاڈا ٹبر کتھوں دا اے۔ تسی کسے وڈے کزن نوں *بھائی* یا *بھین* کہہ سکدے او بھاویں اوہ تہاڈے بھین بھرا نہ ہون، کیونکہ عزت تے نیڑتا اک دوجے نال رل جاندی اے۔ جدوں کوئی تھراپسٹ سمجھدا اے کہ *بھین* دا مطلب انگریزی معنیاں وچ "بھین" نئیں اے، تے اوہ ایس بارے کجھ سمجھدے نیں کہ تہاڈی زندگی وچ کون اہمیت رکھدا اے تے تسی کس لئی ذمہ دار محسوس کردے او۔
ایمان دے الفاظ وی وکھرے طریقے نال اتردے ہن۔ *توکل* (توڪل) رب تے بھروسہ اے، لیکن ایہ جان دین دا احساس وی رکھدا اے، جہڑا تسی نئیں لے جا سکدے اوہنوں حوالے کرن دا۔ اک تھراپسٹ جہڑا اس لفظ نو جانندا اے، اس دی وضاحت کیتے بغیر تہاڈے نال اس دے بارے چ گل کر سکدا اے۔ اوہ اس نو غیر فعالیت یا پرہیز دے طور تے غلطی نئیں کرن گے۔ اوہ جاندے نیں کہ بوہت سارے سندھی بولن والیاں لئی، ایمان تے ذہنی صحت وکھریاں شیواں نئیں ہوندیاں، تے اوہ کمرے وچ دوواں نال کم کر سکدے نیں۔
سندھی وچ اک سیشن کیہو جیہا ہوندا اے
سندھی وچ اک سیشن کجھ منٹاں دی عام گل بات نال شروع ہو سکدا اے۔ گھر وچ حالات کیہو جہے نیں، ٹبر دا کیہ حال اے، دوکان یا بس سٹاپ تک دا سفر کیہو جیہا سی۔ ایہہ نکی جہی گل نئیں؛ ایہہ انج اے کہ سندھی بولن آلے اکثر کجھ حقیقی گل کرن توں پہلاں اعتماد پیدا کردے نیں۔ تھراپسٹ اس گل نو سمجھدا اے تے تہانوں اوکھے حصے چ جلدی نئیں کرے گا۔
جدوں تسی ایس بارے گل کردے او کہ تہانوں تھراپی لئی کی لیاندا اے، تے تسی بغیر کسے نوٹس کیتے سندھی تے انگریزی دے وچکار سوئچ کر سکدے او۔ ایہ عام گل اے تے تھراپسٹ تہاڈے مگر آوے گا۔ تسی سندھی چ اہم گل کہو تے فیر انگریزی چ وضاحت کر سکدے او، یا دوجے طریقے نال۔ کجھ لوکاں نوں لگدا اے کہ سندھی وچ احساس زیادہ آسانی نال ساہمنے آؤندے نیں تے انگریزی اوہناں نوں پچھے ہٹن تے صاف سوچن وچ مدد کردی اے۔ اک چنگا تھراپسٹ بولی نو حرکت کرن دیندا اے جہدی لوڑ ہوندی اے۔
تھراپسٹ سندھی چ سوال پچھے گا تے جو کجھ تسی آکھیا سی اوہ اپنے لفظاں چ دہرا سکدا اے، تاکہ ایہ جانچیا جا سکے کہ اوہ سمجھدے نیں۔ ایہہ شروع چ عجیب لگ سکدا اے، لیکن ایہ اوہ طریقہ اے جہدے نال اوہ اس گل نوں یقینی بناندے نیں کہ زبان دی تبدیلی چ کجھ وی گواچ نہ جائے۔
اک سیشن وچ سندھی تے انگریزی ملانا
سندھ توں بار رہن آلے کئی سندھی بولن آلے بغیر سوچے سمجھے زباناں رلا دیندے نیں۔ تسی کہہ سکدے او "میں سارا دن *بیچینی* (بیچینی) محسوس کیتا" تے فیر "جیویں میں چپ نئیں بیٹھ سکدا" شامل کر سکدے او۔ یا تسی کہہ سکدے او "ڈاکٹر نے مینوں دسیا کہ ایہ صرف *pareshani* (پريشانی) اے" تے فیر اپنیاں اکھاں رول کرو کیونکہ انگریزی دا لفظ "stress" ایس نوں بالکل نئیں ڈھکدا۔
ایہ مکسنگ کوئی مسئلہ نئیں اے۔ ایہہ اوہی اے جیویں تسی اصل چ بولدے او۔ اک تھراپسٹ جہڑا کثیر لسانی لوکاں دے نال کم کردا اے، تہانوں اک زبان چُنن تے اوہدے تے قائم رہن لئی نئیں کہے گا۔ اوہ جاندے نیں کہ کجھ لفظ اک زبان وچ آندے نیں تے کجھ دوجی وچ، تے جو کجھ تسی کہہ رئے او اوہدی سچائی دوناں وچ رہندی اے۔
جے تہانوں ایہ فکر اے کہ تہاڈی انگریزی تھراپی لئی چنگی نئیں اے، یا تہانوں سندھی چ صحیح لفظ نئیں ملن گے، تے تسی ایہ گل شروع چ ای کہہ سکدے او۔ تھراپسٹ ایڈجسٹ کر سکدا اے۔ کجھ سیشن زیادہ تر سندھی ہوندے نیں جہدے وچ تکنیکی شیواں لئی کجھ انگریزی لفظ ہوندے نیں جیویں "دوا" یا "تشخیص"۔ دوجے زیادہ تر انگریزی نیں جہناں چ احساسات لئی سندھی لفظ ہن۔ دوویں کم کردے نیں۔
قریبی برادریاں وچ رازداری
ایہہ اک حقیقی فکر اے۔ جے تسی کسے اجہے کمیونٹی چ رہندے او جتھے ہر کوئی سب نوں جان دا اے، تے کسے اجنبی نوں اپنے نجی خیالات دسن دا خیال خطرناک محسوس ہو سکدا اے۔ تہانوں فکر ہو سکدی اے کہ تھراپسٹ تہاڈے ٹبر نوں جانندا اے، یا کوئی تہانوں ویڈیو کال تے ویکھے گا تے سوچے گا کہ تسی کی کر رئے او۔
آن لائن تھراپی اس چ مدد کر سکدی اے۔ تسی اک تھراپسٹ نوں ویکھ سکدے او جہڑا کسے وکھرے شہر یا ایتھوں تیکر کہ کسے وکھرے ملک وچ رہندا اے، کوئی اجہا بندہ جہدا تہاڈی کمیونٹی نال کوئی تعلق نئیں اے۔ سیشن تہاڈے گھر توں، تہاڈے فون یا لیپ ٹاپ تے ہوندے نیں، تے کسے ہور نوں جانن دی لوڑ نئیں۔ Therapy O'Clock، دوجے پلیٹ فارماں دی طرح، تہانوں کسے نوں کیوں سمجھائے بغیر سندھی بولن آلے تھراپسٹ دی تلاش کرن دیندا اے۔
تسی تھراپسٹ توں رازداری دے بارے چ براہ راست وی پچھ سکدے او۔ اوہ نوٹاں نو کیویں ذخیرہ کردے نیں؟ کی اوہ خفیہ کردہ ویڈیو استعمال کردے نیں؟ جے تہاڈے ٹبر چوں کوئی اوہناں نال رابطہ کرن دی کوشش کردا اے تے کی ہوندا اے؟ اک چنگا تھراپسٹ ایہناں سوالاں دے واضح جواب دیوے گا۔ تسی ایس بارے ہور پڑھ سکدے او کیہ تھراپی خفیہ اے؟ رازداری دی وضاحت کیتی گئی.
اک ہور گل: جے تسی ایمان دے تناظر وچ ویکھے جان دے بارے وچ فکر مند او، تے تہانوں ایمان تے تھراپی: کی کوئی مذہبی بندہ تھراپسٹ نوں ویکھ سکدا اے؟ پڑھنا مددگار ثابت ہو سکدا اے۔ بوہت سارے سندھی بولن آلے تھراپسٹ سمجھدے نیں کہ ایمان تے دماغی صحت اکٹھے چلدے نیں، تے اوہ تہانوں اپنے عقیدے نوں بوہے اوپر چھڈن لئی نئیں آکھن گے۔
سندھی بولن آلا تھراپسٹ آن لائن کس طرح لبے
تسی Therapy O'Clock تے professionals directory ویکھ کے شروع کر سکدے او تے زبان دے لحاظ نال فلٹر کر سکدے او۔ ڈائریکٹری دسدی اے کہ اج کون درج اے، تاں جے تسی ویکھ سکدے او کہ ہن کوئی سندھی بولن آلا تھراپسٹ دستیاب اے یا نئیں۔ جے ایس ویلے کوئی نئیں اے، تے تسی واپس چیک کر سکدے او، یا تسی دوجے پلیٹ فارم ویکھ سکدے او جہڑے تہانوں زبان دے لحاظ نال تلاش کرن دیندے نیں.
تسی اپنے جی پی یا فیملی ڈاکٹر توں وی پچھ سکدے او کہ کی اوہناں نوں سندھی بولن آلے کسے تھراپسٹ دا پتہ اے۔ کجھ مقامی ذہنی صحت دیاں خدمتاں چ ترجمان یا کثیر لسانی عملہ ہوندا اے۔ جے تسی برطانیہ چ رہندے او، تے NHS ذہنی صحت دی ویب سائٹ تے تہاڈی بولی چ تھراپی تک رسائی حاصل کرن دے بارے چ معلومات موجود ہن۔ آسٹریلیا وچ، healthdirect تہانوں خدمتاں ول اشارہ کر سکدا اے۔
جدوں تسی کوئی تھراپسٹ لبھدے او، تے تسی اوہناں نوں سدھا پچھ سکدے او: کی تسی سندھی بولدے او؟ کجھ تھراپسٹ اپنے آپ نوں اردو بولن والے دے طور تے درج کردے نیں پر اوہ سندھی وی بولدے نیں۔ ایہہ پچھن دے قابل اے۔ تسی اک مکمل سیشن بک کرن توں پہلاں اک مختصر فون کال یا ویڈیو چیٹ وی کہہ سکدے او، صرف ایہ ویکھن لئی کہ کی زبان تہاڈے لیی کم کردی اے۔
جے تسی آن لائن تھراپی چ نویں او، تے تہانوں آن لائن تھراپی کیویں کم کردی اے، قدم بہ قدم پڑھنا فائدہ مند لگے گا۔ ایہ دسدا اے کہ کی توقع کرنی اے، کال کس طرح سیٹ اپ کرنی اے، تے جے کنکشن چ کجھ غلط ہو جاندا اے تے کی کرنا اے۔
صحیح بندے نوں لبھن بارے اک لفظ
ہر سندھی بولن آلا تھراپسٹ تہاڈے لیی ٹھیک نئیں ہووے گا۔ بولی اس دا اک حصہ اے، لیکن تہانوں ایہ وی محسوس کرن دی لوڑ اے کہ تھراپسٹ تہاڈی زندگی نو سمجھدا اے۔ جے تُسی خلیج چ رہن آلے نوجوان او، اپنے ٹبر توں دور، تے تُسی شاید کسے اجہے بندے نوں چاہو گے جہڑا اوس تنہائی نوں محسوس کرے۔ جے تسی اک اجہے ملک وچ بچیاں دی پرورش کرن آلے ماں پیو او جتھے اوہ سندھی نئیں بولدے، تے تسی شاید کسے اجہے بندے نوں چاہو گے جہڑا کسے زبان تے رہتل نوں زندہ رکھن دے تناؤ نوں جانے جدوں کہ تہاڈے بچے کسے ہور ملک وچ وڈے ہوندے نیں۔
اپنا ویلہ لوو۔ اک یا دو سیشناں دی کوشش کرنا تے ایہ فیصلہ کرنا عام گل اے کہ ایہ صحیح میچ نئیں اے۔ تسی کسے ہور نوں لبھ سکدے او۔ مقصد اک اجہا بندہ لبھنا اے جہدے نال تسی ایمانداری نال گل کر سکو، اوس زبان چ جہڑی تہانوں سب توں زیادہ پسند کردی اے۔
لوک ایہہ سوال پچھدے نیں
کی میں سندھی وچ تھراپی کروا سکدا ہاں جے میں کسے اجیہے ملک وچ رہندا ہاں جتھے کوئی وی سندھی بولی نہیں بولدا؟
آہو۔ آن لائن تھراپی دا مطلب اے کہ تسی اک تھراپسٹ نوں ویکھ سکدے او جہڑا دنیا وچ کدھرے وی رہندا اے، جدوں تک کہ تہاڈے دوناں دا انٹرنیٹ کنکشن مستحکم ہووے۔ تھراپسٹ نوں تہاڈے نال اک ای ملک وچ ہون دی لوڑ نئیں، تے سیشن تہاڈے گھر توں ویڈیو دے ذریعے ہوندا اے۔
جے میری سندھی بہتی چنگی نہ ہووے تے میں ایہنوں انگریزی نال بہت ملاواں؟
ایہہ بالکل ٹھیک اے۔ زیادہ تر سندھی بولن آلے معالج زباناں نوں ملاون آلے لوکاں دے عادی ہوندے نیں۔ تسی گل کر سکدے او جویں وی قدرتی طور تے آوے، تے اوہ تہانوں صرف اک نوں چُنن لئی کہے بغیر تہاڈی رہنمائی تے عمل کرن گے۔
کی میرا تھراپسٹ میرے ورگے ای کمیونٹی توں ہووے گا تے میرے ٹبر نوں جانے گا؟
ضروری نئیں۔ جدوں تسی آن لائن بکنگ کردے او، تے تسی کسے ہور شہر یا ملک توں اک تھراپسٹ دا انتخاب کر سکدے او، جہڑا تہاڈے ٹبر یا کمیونٹی نال کسے وی رابطے دا امکان گھٹ کردا اے۔ شروع کرن توں پہلاں تسی اوہناں توں ایس بارے سدھا وی پچھ سکدے او۔
جے میں آن لائن سندھی بولن آلے تھراپسٹ نوں ویکھاں تے کی تھراپی مہنگی اے؟
قیمتاں تھراپسٹ تے پلیٹ فارم دے لحاظ نال مختلف ہوندیاں نیں۔ کجھ گھٹ شرحاں یا سلائڈنگ پیمانے پیش کردے نیں جہڑا تسی برداشت کر سکدے او۔ سیشن بک کرن توں پہلاں تسی لاگت دے بارے چ پچھ سکدے او۔
جے میں چاہواں تے کی میں اپنا ایمان سیشن وچ لیا سکدا واں؟
آہو۔ بہت سارے سندھی بولن آلے تھراپسٹ اسلامی تصورات توں واقف نیں تے اوہ ایہناں نوں مسترد نئیں کرن گے۔ تسی ایمان، دعا، یا توکل دے بارے چ گل کر سکدے او جے ایہ تہاڈی مدد کردا اے، تے اوہ ایس دے آلے دوالے کم کرن دی بجائے ایس دے نال کم کرن گے۔
جے مینوں اپنے بچے لئی تھراپی دی لوڑ ہووے تے اوہ سندھی توں ودھ انگریزی بولدے نیں تے کیہ ہووے گا؟
ایہ کم کر سکدا اے۔ تھراپسٹ تہاڈے نال سندھی تے تہاڈے بچے نال انگریزی بول سکدا اے، یا دوناں نوں ملا سکدا اے جہڑا ایس گل تے منحصر اے کہ کون گل کر رہیا اے۔ تسی ایس گل تے گل بات کر سکدے او ایس توں پہلاں کہ تسی ہر اک دے مطابق تال لبھنا شروع کرو۔
میں کیویں جاناں کہ کوئی تھراپسٹ مناسب طور تے اہل اے جے اوہ کسے ہور ملک وچ اے؟
معتبر پلیٹ فارماں تے تھراپسٹ عام طور تے اوس ملک چ لائسنس یافتہ یا رجسٹرڈ ہوندے نیں جتھے اوہ مشق کردے نیں۔ تسی اوہناں دی اسناد ویکھن لئی کہہ سکدے او تے اوہناں دی حیثیت دی تصدیق کرن لئی متعلقہ پیشہ ور ادارے نال چیک کر سکدے او۔
جے میں ذاتی گلاں بارے سندھی بولدیاں شرم محسوس کراں تے کیہ ہووے گا؟
ایہہ شروع چ اک عام احساس اے۔ تھراپسٹ تہاڈا فیصلہ نئیں کرے گا، تے بوہت سارے لوکاں نوں لگدا اے کہ پہلے یا دو سیشناں دے بعد ایہ سوکھا ہو جاندا اے جدوں اوہ ویکھدے نیں کہ تھراپسٹ تنقید دے بغیر سندا اے۔
جے بولی ٹھیک نئیں لگدی تے کی میں کسے ہور تھراپسٹ تے سوئچ کر سکدا واں؟
آہو۔ تسی اندر بند نئیں او۔ جے زبان یا فٹ کم نئیں کردا، تے تسی اپنے آپ نو سمجھائے بغیر یا اس دے بارے چ برا محسوس کیتے بغیر کسی ہور نو لبھ سکدے او۔
سندھی وچ سیشن وچ رونا ٹھیک اے؟
آہو۔ تھراپی چ رونا عام گل اے، کسی وی زبان چ۔ تھراپسٹ نوں بے چینی نئیں ہووے گی، تے اوہ جانن گے کہ جدوں تسی احساس نوں باہر کڈھدے او تے اوہ تہاڈے نال کیویں بیٹھنا اے۔
جے میں کوئی سندھی بولن آلا تھراپسٹ بالکل نئیں لبھ سکدا تے کیہ ہووے گا؟
تسی اردو بولن آلے تھراپسٹاں نوں آزما سکدے او، کیونکہ بوہت سارے سندھی بولن آلے وی اردو نوں چنگی طراں سمجھدے نیں۔ تسی اپنے علاقے وچ سندھی بولن والیاں لئی کمیونٹی فورماں یا سوشل میڈیا گروپاں تے وی پچھ سکدے او، کیونکہ کسے کول کوئی سفارش ہو سکدی اے۔
کی میں سندھی چ تھراپی کروا سکدا واں جے میں بہرا یا اوکھا سنن آلا آں؟
کجھ تھراپسٹ سندھی اشاریہ بولی وچ یا اشاریہ بولی دے مترجم دے نال سیشن پیش کردے ہن۔ جدوں تسی تلاش کردے او تے تہانوں براہ راست پچھن دی لوڑ ہووے گی، کیونکہ دستیابی تھراپسٹ تے پلیٹ فارم دے لحاظ نال مختلف ہوندی اے۔